AYD ve Akademetre işbirliği ile hazırlanan AVM Endeksi 2025 yılı değerlendirme raporunun sonuçları düzenlenen basın toplantısıyla açıklandı.
Toplantı, AYD Başkanı Nuri Şapkacı, AYD Başkan Yardımcısı Cem Eriç, Akademetre Research Kurucusu Halil İbrahim Zeytin ve ekonomist Fatih Keresteci'nin katılımıyla gerçekleştirildi.
Endekse göre, 2010 baz yılına göre 4 bin 63 puana ulaşan endeks, nominal bazda tarihi bir seviyeye çıktı. Yıllık bazda yüzde 30'luk artış, sektörün ekonomik dalgalanmalara rağmen cirosal büyümesini sürdürdüğünü gösteriyor.
Metrekare başına düşen toplam ciro Türkiye genelinde yüzde 30 artarak 191 bin 803 lira seviyesine ulaştı.
İstanbul AVM'lerinde metrekare başına ciro artışı yüzde 25 seviyesinde gerçekleşirken, Anadolu AVM'lerinde artış oranı yüzde 35,3'e ulaştı. Bu durum, büyümenin yalnızca büyük metropollerle sınırlı kalmadığını, Anadolu şehirlerinde perakende talebinin ve tüketim dinamizminin daha güçlü bir ivme yakaladığını gösteriyor. Anadolu'daki bu performans, bölgesel ekonomik canlılık açısından da önemli bir sinyal niteliği taşıyor.
Ciro tarafındaki güçlü artışa karşın ziyaretçi sayısı endeksinde yüzde 3'lük bir düşüş gözlendi.
Kategori bazında ciro endeksi, geçen yıl bir önceki yıl ile karşılaştırıldığında en fazla artış yüzde 35 ile giyimde görüldü. Teknoloji kategorisinde yüzde 31, yiyecek içecek kategorisinde yüzde 30, hipermarket kategorisinde yüzde 30, diğer kategorisinde yüzde 23 ve ayakkabı çanta kategorisinde yüzde 11'lik artış yaşandı.
Toplantıda konuşan AYD Başkanı Şapkacı, toplamda 445 AVM bulunduğunu belirterek, "2025'te 4 AVM açıldı. Bunların önemli kısmı geçmişte yapımı durmuş, ötelenmiş AVM'ler. Bunlar yavaş yavaş açılmaya başlıyor. 2026'da 5 AVM açılacak. AVM'si olmayan 13 ilimiz var." diye konuştu.
Son 15 yıla bakıldığında kiralanabilir alanın 6 milyon metrekareden, 14 milyon metrekareye yükseldiğini söyleyen Şapkacı, metrekarelerde büyük değişiklik olmadığını ancak ziyaret sayılarının arttığını dile getirdi.
Şapkacı, AVM'lerin yaş ortalamasının yükseldiğini ve dönüşüm ihtiyacının olduğunu kaydederek, "Markalarını optimize eden, müşteri kitlesini de iyi değerlendiren AVM'ler ön plana çıkacak. Bunun için de finansal olarak imkan gerekiyor. Önümüzdeki 10 yıl AVM'lerin değişimi konusunda çok daha fazla hareket göreceğimize inanıyorum." ifadelerini kullandı.
Anadolu'daki AVM'lerin İstanbul'a göre daha fazla büyüdüğüne işaret eden Şapkacı, "AVM'ler 2025'te 59 milyar dolar ciro elde etti. 2020'den beri ciro verimliliği 17 kat arttı." dedi.
Akademetre Research Kurucusu Halil İbrahim Zeytin de ciro verilerinin "giyim, aksesuar", "ayakkabı, çanta", "yiyecek, içecek", "teknoloji market ve elektronik eşyalar", "hipermarket, süpermarket ve şarküteri", "diğer" olmak üzere 6 kategoride ölçüldüğünü ancak 2026 itibarıyla "kişisel bakım ve kozmetik" ile "eğlence ve hobi" kategorilerinin de kapsama eklendiğini endeksin böylece toplamda 8 kategoride ölçüleceğini söyledi.
Toplantının ardından gazetecilerin sorularını yanıtlayan Nuri Şapkacı, Anadolu'daki AVM'lerin büyümesine ilişkin soruya, "Anadolu tarafında yukarıya doğru hep bir trend devam ediyor. Bu trendin belki geçici olacağını düşündük ama geçici değil. Ben önümüzdeki dönemde de aynı süreçte devam edeceğini düşünüyorum." yanıtını verdi.
Bu yıl açılacak 5 AVM'nin hangi illerde olacağına yönelik ise Şapkacı, "Açılacak AVM'ler İstanbul'da iki tane olmak üzere Ankara, Elazığ ve Muğla'da olacak." ifadesini kullandı.
Şapkacı, AVM yatırımlarında sanayici iş insanlarının ilgi gösterip göstermediğine yönelik soruya ilişkin, şunları kaydetti:
"Özellikle AVM tarafında yatırım yapan gruplar, genellikle perakende ve AVM sektörünü bilen insanlar. Ama istisnai olarak son bazı satın almalarda şunu da gördük, riskini dağıtmak isteyen iş insanları var. Bu iş insanları güvendiği bir AVM varsa, sabit bir getirisi varsa buralara yatırım yapma eğilimine girmiş durumdalar. Tabii değişim olmak zorunda. Bu AVM'leri alan yatırımcılar aynı zamanda buralarla ilgili bir planlama yapıyorlar doğal olarak. Ama en önemli konulardan biri bu, AVM'ler el değiştirirken, içerideki yabancı yatırımcıları kaybetmemeliyiz."